Tüm Dergiler

Etik İlkeler ve Yayın Politikası

 

Amme İdaresi Dergisi, genel kamu yönetimi, siyaset bilimi, siyaset felsefesi, devlet teorisi, bürokrasi, kamu hukuku, anayasa hukuku ve idare hukuku, yönetim bilimleri alanlarından özgün makaleleri kabul etmektedir. Devam eden ya da savunulmuş yüksek lisans ve doktora tezlerinden üretilmiş makaleler ve herhangi bir kongrede sunulmuş (özeti yayımlanmış ya da yayımlanmamış) bildirilerin genişletilmesiyle hazırlanan makaleler kabul edilmemekte ve değerlendirmeye alınmamaktadır. Amme İdaresi Dergisinin “Yayın Etiği İlkeleri ve Araştırma Etiği”, “Makale Gönderim Kuralları” ile “Makale Yazım Kuralları”na uygun olmayan eserler değerlendirmeye alınamamaktadır.

Amme İdaresi Dergisi, Social Sciences Citation Index (SSCI), Social SciSearch, Journal Citation Reports/Social Sciences Edition, Uluslararası Yönetim Bilimleri Enstitüsü (IIAS), Avrupa Kamu Yönetimi Grubu (EGPA) Anadilde Yayınlanan Kamu Yönetimi Dergileri Veri Tabanı ile TÜBİTAK-ULAKBİM Sosyal Bilimler Veri Tabanı indekslerinde taranmaktadır. Yayın dili Türkçe ve İngilizcedir. Dergi, Mart, Haziran, Eylül ve Aralık aylarında olmak üzere yılda dört kez yayımlanmaktadır.

Yazar sayısı üçten fazla olan makaleler değerlendirmeye alınmamaktadır. Yazarlar, akademik ve/veya idarî unvanını, çalışma alanlarını, başlıca eserlerini içeren kısa mesleki özgeçmişlerini, iletişim bilgilerini (kurum adresleri, yazışma adresleri, telefon numaraları ve e-posta adresleri) ve orcid id'lerini bildirmelidirler.

Yayımlanan makaleler için telif ücreti ödenmemektedir.

Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, yayımlanmak üzere kabul edilen makalelerin, fizikî ve elektronik ortamda tam metin olarak yayımlamak dâhil, tüm yayın haklarına sahiptir. Yayımlanan yazılardaki görüşlerin sorumluluğu yazarlarına aittir.

YAYIN ETİĞİ

ESERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YAYINLANMASI

Amme İdaresi Dergisine gönderilen eserler öncelikle biçimsel ve İngilizce ise dil bakımından ayrıca alan ve içerik yönünden değerlendirilir. Buna göre “Yayın ve Araştırma Etiği”, “Makale Gönderim Kuralları” ile “Makale Yazım Kuralları”na uygun olmayan eserler ön değerlendirmeyi geçememekte ve reddedilmektedir. Ön değerlendirmeyi geçen eserler Editör tarafından alan editörlerine gönderilerek nitelik ve alan incelemeleri yapılır ve olumlu kanaat alan eserler için Yayın Kurulu ve Editör onayı ile birlikte hakem değerlendirme süreci başlatılır.

Amme İdaresi Dergisi ’ne gönderilen makaleler, görmez yayın kurulu ve görmez hakem yöntemiyle değerlendirilmektedir. Alan editörlerinin kör değerlendirmesine tabii tutulan eserler, çalışma konusunda uzman hakemlerce incelenir. Gizlilik ve tarafsızlığın hassasiyetle uygulandığı bu süreçte eserle ilgili tüm değerlendirmelerin korunmasına özen gösterilir. Eser başlangıçta iki hakem tarafından kör hakemlik yoluyla değerlendirilir. Ancak hakemlerden birinin eserin yayınlanmaması (RED) yönünde görüşü olursa atanacak üçüncü bir hakem tarafından eser değerlendirmeye tabii tutulur. Üçüncü hakemin olumlu/olumsuz görüşüne göre yani eserin iki hakemden kabul ya da iki hakemden yayınlanmamasına dair görüşüne göre işlemler tesis edilir. Hakem tarafından revizyon gereği görülen eserler düzeltilip dergiye gönderildikten sonra, revizyonun yapılıp yapılmadığının kontrolü için hakeme ikinci incelemeye gönderilir. Buna göre hakem revizyon yapılmadığı durumda eserin yayınlamaması yönünde görüş bildirirken, bazı durumlarda ise yapılan revizyonu uygun bularak ek öneriler de ekleyebilir.

EDİTÖRÜN ETİK SORUMLULUKLARI

Amme İdaresi Dergisi ’ne gönderilen makaleler, görmez yayın kurulu ve görmez hakem yöntemiyle değerlendirilmektedir. Makaleler, Yayın Kurulunca ön incelemeden geçirilmekte ve uygun bulunanlar iki ayrı hakeme gönderilmektedir. İki hakemin görüş ayrılığı durumunda, üçüncü bir hakemin görüşüne müracaat edilmektedir. Hakemlerden gelen raporlar doğrultusunda, makalenin basılmasına, yazardan raporlar çerçevesinde düzeltme istenmesine ya da geri çevrilmesine karar verilmektedir. Gönderilen makalelerin en az iki hakemin olumlu değerlendirmesinden sonra yayımlanıp yayımlanmayacağına karar verilmektedir. Bu süreç Editörün etik ilkeler ışığında yürütmesi gereken bir süreçtir. 

Editörün eser sahibinin kimliğini göz önünde bulundurmadan eseri tarafsız bir şekilde derginin alan, prensip, yayın ilkeleri ve etik ilkeler doğrultusunda değerlendirme yükümlülüğü bulunmaktadır. Editör ayrıca gizlilik esasında yürüteceği süreç boyunca eser ve yazarla ilgili bilgilerin ilgili kişiler (editör yardımcıları) hariç gizli tutulmasından sorumludur.

Özellikle insan unsurunun dahil edildiği eserleri etik kurul izinleri bakımından değerlendirerek ilgili kurul onayı olmayan çalışmaları değerlendirmeye almamakla yükümlüdür. Yanı sıra Editör esere ilişkin yapay zeka kullanımı, taahhütname beyanı, benzerlik düzeyi gibi çeşitli önemli konuları denetlemekle yükümlüdür. Editör eserin yayınlanma kararı süreçlerinde yayın ilkeleri ve uluslararası standartları gözetmekle sorumludur. 

HAKEMLERİN ETİK SORUMLULUKLARI

Hakemler davet yoluyla gelen eserin uzmanlık alanlarıyla ilgili olup olmadığını değerlendirmeli ve eğer değilse zaman kaybetmeden dergi editörlüğüne bunu bildirmelidir. Hakemler kendilerine iletilen davet neticesinde değerlendirmeyi kabul ettikleri eserlerin incelemesini öncelikle vaktinde tamamlamakla sorumludur. Ayrıca hakem gizlilik esasına dikkat ederek incelemeyi objektif bir şekilde gerçekleştirmekle yükümlüdür. Hakemler eserle ilgili herhangi bir etik dışı durum ya da benzeri bir konuyla karşılaştıkları durumları Editöre bildirmekle sorumludur. Hakemler eserin değerlendirilmesinde;

Eserin özgünlüğü, bilimsel içerik, biçimsel özellikler, bilimsel etik kurallarına uygunluk, alan bakımından önemi, alana ilişkin katkısı gibi hususları gözetmekle sorumludur. Hakemler söz konusu sorumlulukları etik ilkeler çerçevesinde yerine getirmek durumundadır. Ayrıca hakemler tüm bu değerlendirmeye ilişkin olumlu ya da olumsuz görüşlerinin gerekçelerini detaylı bir şekilde değerlendirme formunda aktarmalıdır.

Hakemlerin başka bir sorumluluğu da eser değerlendirme sürecinde yapay zeka kullanımlarına ilişkindir. Eserler uzmanlığına, alan bilgisi ve yetkinliğine dair nedenlerle incelemesine sunulan hakemlerin yapay zeka aracı kullanmaksızın değerlendirilmelidir. Bu husus hakemin gizlilik yükümlülüğü için de ayrıca bir sorumluluktur.

ARAŞTIRMA ETİĞİ

Amme İdaresi Dergisi etik ilkeler ve yayın politikası oluşturulmasında COPE (Committee on Publication Ethics) esas alınmıştır. Bu kapsamda Editöryel inceleme sürecinin, hakem değerlendirme sürecinin, yazarın etik sorumluluklarının COPE’nin rehberliğinde öneriler ve yönergelere uygun düzenlenmesi amaçlanmıştır.

YAZARLARIN ETİK SORUMLULUKLARI

Benzerlik Raporu

Amme İdaresi Dergisi’ne gönderilen makaleler akademik-bilimsel etik kurallara uygun şekilde hazırlanmalı, intihâl tarama raporu (intihal.net, turnitin, vb.) makale ile birlikte gönderilmelidir. Dergimiz gerekli gördüğü takdirde esere ilişkin benzerlik raporu ayrıca alacaktır. Amme İdaresi Dergisi’ne gönderilen makaleler akademik-bilimsel etik kurallara uygun şekilde hazırlanmalı, intihâl tarama raporu (intihal.net, turnitin, vb.) makale ile birlikte gönderilmelidir. Esere ilişkin benzerlik raporunun oran gösterir kısmı ile metni gösteren parça birleşik olmalı, benzerlik raporu iki ayrı doküman olarak gönderilmemelidir. Amme İdaresi Dergisine benzerlik bakımından %20’nin üzerinde bir orana sahip eserler kabul edilmemektedir

Etik Kurul

Araştırmaya katılım sağlayan bireylerden mülakat (görüşmenin herhangi bir türü), odak grup çalışması, anket, gözlem ve deney gibi yöntemlerle veri toplanmasını içeren tüm çalışmalar için "Etik Kurul İzni/Onayı" alınmış olmalıdır. Ayrıca bu onay çalışmanın “Yöntem” bölümünde ve ilaveten çalışmanın son sayfasında ayrıntılı belirtilmelidir. Bu bilgi etik kurulun adını, toplantı ya da ilgili belge sayısını ve karar tarihini içermelidir. “Etik Kurul İzni”ne ilişkin belge eserle birlikte gönderilmelidir. Etik kurul izni gerektirmeyen çalışmalara ilişkin olarak eser içinde aşağıdaki şekilde bir beyan yer almalıdır (Bulgular başlığından hemen önce yer almalı);

Etik Beyan (Herhangi bir veri içeren çalışmalarda aşağıdaki ifade kullanılmalıdır)

“Bu çalışma ikincil verilerin analizine dayanmakta olup etik kurul izni gerektirmemektedir”

Amme İdaresi Dergisi Yapay Zekâ ve Üretken Yapay Zekâ Kullanım Politikası

1. Amaç, kapsam ve tanımlar

Bu politika, gönderilen ve yayımlanan çalışmaların araştırma, hazırlanma ve değerlendirilme süreçlerinde yapay zekâ (YZ), üretken yapay zekâ (ÜYZ) ve YZ destekli araçların sorumlu kullanımını düzenler. Yazarlar, hakemler, editörler ve editoryal süreçte görev alan diğer kişiler için geçerlidir. YZ; sınıflandırma, tahmin, analiz veya benzeri işlemleri gerçekleştiren sistemleri; ÜYZ ise metin, görsel, ses, video, kod veya benzeri yeni içerik üreten sistemleri kapsar. Bir araca YZ özelliğinin eklenmiş olması, kullanımın bu politika dışında kaldığı anlamına gelmez.

Politikanın temel ilkeleri bilimsel dürüstlük, insan denetimi, şeffaflık, doğrulanabilirlik, gizlilik, fikrî haklara saygı ve adalettir. Araç kullanımına ilişkin açıklama, kullanımın kendiliğinden uygun bulunduğu anlamına gelmez. YZ kullanımı, yazarlık veya araştırma etiğine ilişkin mevcut yükümlülükleri azaltmaz.

2. İnsan sorumluluğu ve yazarlık

YZ araçları yazar veya ortak yazar olarak gösterilemez; yazarlık ölçütlerini karşılayamaz ve çalışmanın doğruluğu, özgünlüğü veya bütünlüğü konusunda sorumluluk üstlenemez. Tüm yazarlar, gönderimin son sürümünü onaylamak ve araç çıktıları dâhil tüm içeriğin doğruluğu, kaynakları, yöntemsel geçerliği ve etik uygunluğundan sorumludur. Araç tarafından üretilen öneriler ancak yazarların eleştirel incelemesi ve anlamlı bilimsel katkısıyla kullanılabilir. Araştırma sorusu, kuramsal gerekçe, bulguların yorumu ve sonuçlara ilişkin bilimsel muhakeme yazarlara aittir.

3. Araştırma sürecinde kullanım

YZ destekli tarama, transkripsiyon, çeviri, kodlama, sınıflandırma, programlama, modelleme, istatistiksel analiz ve veri görselleştirme, araştırma tasarımına ve ilgili etik izinlere uygun olmak koşuluyla kullanılabilir. Bulguları veya sonuçları etkileyen kullanım Yöntem bölümünde; aracın/sağlayıcının adı, erişilebiliyorsa model veya sürüm, kullanım amacı, işlem adımları, insan denetimi, doğrulama ve gerektiğinde veri koruma önlemleriyle birlikte açıklanır. Tekrarlanabilirliği sağlamak için ilgili istemler, ayarlar, kod ve doğrulama kayıtları uygun koşullarda saklanır ve editörün makul talebi üzerine, gizlilik ve fikrî haklar gözetilerek sunulur.

YZ çıktısı gerçek gözlem, görüşme, belge veya ölçüm gibi sunulamaz. Sentetik veri kullanımı yalnızca araştırma tasarımında açıkça gerekçelendirilmesi, gerçek veriden ayırt edilmesi ve sınırlarının açıklanması koşuluyla mümkündür. Gerçek verilerin, katılımcı ifadelerinin, istatistiklerin veya sonuçların aldatıcı biçimde üretilmesi ya da değiştirilmesi yasaktır. YZ destekli analizde hata, yanlılık ve uygunluk kontrolleri yazarlar tarafından yapılır.

4. Makale hazırlanmasında kullanım

Yazarlar, literatürü keşfetme, fikirleri sınama, taslağı düzenleme, dil ve okunabilirliği geliştirme veya kendi yazdıkları metni çevirme amacıyla ÜYZ'den yararlanabilir. Bu kullanım yazarın özgün katkısını ve eleştirel değerlendirmesini ikame edemez. ÜYZ çıktısının olduğu gibi veya yeterli inceleme olmaksızın temel argüman, literatür sentezi, tartışma ya da sonuç olarak sunulması kabul edilmez. Yazarlardan, kullandıkları içeriği düzenlemeleri; iddiaları, alıntıları ve kaynakları asıl yayınlardan doğrulamaları beklenir.

Yalnızca yazım, noktalama ve basit dil bilgisi düzeltmesi yapan, anlamı veya metnin kuruluşunu değiştirmeyen rutin araç kullanımı için ayrıca açık beyan gerekmez. Anlamlı yeniden yazım, çeviri, içerik örgütleme veya bilimsel içeriğe katkı içeren kullanım beyana tabidir. Erişilebilirlik amacıyla kullanılan yardımcı teknolojiler, yalnızca bu işlevleri yerine getiriyorsa ayrıca beyan gerektirmez.

5. Beyan ve kayıt yükümlülüğü

Yazarlar, gönderim sırasında ‘YZ/ÜYZ Kullanım Beyan Formu’nda (Beyan formu sayfa sonunda yer almaktadır) kullanım olup olmadığını belirtir. Beyana tabi kullanım varsa aracın adı ve mevcutsa model/sürümü, kullanıldığı aşama, somut amacı, kapsamı ve çıktının nasıl denetlendiği yazılır. Araştırma yöntemine ilişkin kullanım Yöntem bölümünde; makale hazırlığına ilişkin kullanım ise kaynakçadan önce ayrı bir ‘Yapay Zekâ Kullanım Beyanı’ başlığı altında açıklanır. Yöntemde verilen bilgiye beyanda kısa bir gönderme yapılabilir. Yayımlanan makalede bu beyan görünür kalır. Gönderimden kabul aşamasına kadar ortaya çıkan yeni veya değişen kullanım, yazarlık ekibi tarafından editöre bildirilir. Beyanın doğruluğundan tüm yazarlar sorumludur.

Örnek beyan: “Bu makalenin hazırlanmasında (araç/model), (belirli amaç ve aşama) için kullanılmıştır. Çıktılar yazarlar tarafından gözden geçirilmiş, gerekli düzeltmeler ve bağımsız doğrulamalar yapılmıştır. Çalışmanın tüm içeriğinden yazarlar sorumludur.” Kullanım yoksa “Bu çalışmanın araştırma ve makale hazırlama süreçlerinde beyana tabi yapay zekâ aracı kullanılmamıştır.” ifadesi kullanılabilir.

6. Kaynaklar, alıntılar ve fikrî haklar

YZ tarafından önerilen her kaynak yazar tarafından bulunmalı, künyesi ve ilgili iddiası asıl kaynaktan kontrol edilmelidir. Var olmayan yayın, yazar, DOI, alıntı veya veri kullanılamaz. Bir YZ aracı, bilimsel iddianın dayanağı olan birincil kaynak yerine gösterilemez; YZ sisteminin kendisi araştırma nesnesiyse uygun biçimde tanımlanır. Yazarlar üçüncü kişilerin telif haklarını, lisansları ve araçların kullanım şartlarını gözetir; intihal veya izinsiz türev içerikten sorumludur.

7. Gizlilik ve veri koruma

Katılımcılara ait kişisel veya hassas veriler, yayımlanmamış üçüncü kişi metinleri, hakem raporları ve erişimi kısıtlı belgeler; gerekli yetki, uygun hukuki/etik dayanak ve doğrulanmış güvenlik güvenceleri olmadan haricî YZ sistemlerine girilemez. Anonimleştirme tek başına her durumda yeterli sayılmaz; yeniden tanımlama riski, veri saklama, model eğitimi, üçüncü taraf erişimi ve uluslararası aktarım koşulları ayrıca değerlendirilir. Araştırma katılımcılarına verilen bilgilendirme, etik kurul onayı ve veri kullanım izinleriyle tutarlılık sağlanır.

8. Görsel, ses, video ve tablolar

YZ ile üretilen veya esaslı biçimde değiştirilen görsel, şema, ses, video ve diğer medya içerikleri uygun açıklama veya başlıkta tanımlanır; kullanılan araç ve müdahalenin niteliği beyan edilir. Kavramsal veya temsili görseller açıkça etiketlenir. Ampirik kanıt izlenimi veren sahte saha görüntüleri, katılımcı kayıtları veya manipüle edilmiş araştırma materyalleri kabul edilmez. Veriye dayalı grafik ve tablolarda kaynak veriyle tutarlılık doğrulanır; gerekli durumlarda özgün materyal editöre sağlanır. Editör, hak, doğruluk veya yanıltıcılık riski nedeniyle görselin değiştirilmesini ya da çıkarılmasını isteyebilir.

9. Hakemlerin yükümlülükleri

Hakemlik daveti, makale, ekler, veriler, yazışmalar ve hakem raporu gizlidir. Hakemler bu içerikleri genel erişimli veya gizliliği teyit edilmemiş YZ araçlarına yükleyemez. Derginin önceden yazılı olarak izin verdiği güvenli bir araç kullanılsa bile hakem, kullanım kapsamını editöre bildirir ve bilimsel değerlendirmeyi kendisi yapar. YZ aracına bağımsız hakemlik kararı verdiremez; gizli içerik içermeyen rutin dil düzeltmesinden yararlanabilir. Beyan edilmemiş kullanım kuşkusunu gerekçeli biçimde editöre iletir; tek başına bir tespit aracının puanına dayanarak suçlamada bulunmaz.

10. Editörlerin yükümlülükleri

Editörler ve editoryal ekip, başvuru dosyalarını ve gizli yazışmaları gizliliği güvence altına alınmamış YZ hizmetlerine yükleyemez. Dergi tarafından onaylanmış güvenli araçların sınırlı idari kullanımında amaç, erişim, veri saklama ve insan denetimi belirlenir. Hakem seçimi, bilimsel uygunluk ve yayın kararı editörlerin sorumluluğundadır; otomatik çıktılar tek başına karar gerekçesi olamaz. Editörler beyanları tutarlı ve ayrımcılık yaratmayacak biçimde değerlendirir; gerekli ek bilgi için yazarlarla iletişime geçer.

11. Olası ihlaller ve editoryal işlem

Eksik beyan, doğrulanamayan kaynak, gizlilik ihlali veya içerik manipülasyonu şüphesinde editör, somut bulguları değerlendirir ve ilgili kişilere açıklama imkânı tanır. YZ tespit yazılımı sonucu tek başına ihlal kanıtı değildir. Sorunun niteliği ve ağırlığına göre beyanın tamamlanması, düzeltme, ek doğrulama, değerlendirme sürecinin durdurulması, ret, yayımlanmış makaleye düzeltme veya geri çekme işlemleri uygulanabilir. Ciddi durumlarda ilgili kurumlara bildirim, geçerli usuller ve yayın etiği ilkeleri çerçevesinde değerlendirilir. İşlem ve karar gerekçesi kayıt altına alınır; yazarların itirazı derginin yayın etiği prosedürüne göre incelenir.

12. Dayanak ve yararlanılan kaynaklar

- YÖK (2024), *Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Faaliyetlerinde Üretken Yapay Zekâ Kullanımına Dair Etik Rehber*: https://www.yok.gov.tr/Documents/2024/yapay-zeka-kullanimina-dair-etik-rehber.pdf

- TÜBİTAK, *Destek Süreçlerinde Üretken Yapay Zekânın Sorumlu ve Güvenilir Kullanımı Rehberi*: https://tubitak.gov.tr/tr/kurumsal/hakkimizda/uretken-yapay-zeka-rehberi

- COPE, *Authorship and AI tools*: https://publicationethics.org/guidance/cope-position/authorship-and-ai-tools

- Elsevier, *Generative AI policies for journals*: https://www.elsevier.com/about/policies-and-standards/generative-ai-policies-for-journals

- ICMJE, *Recommendations: Use of Artificial Intelligence in Publishing*: https://www.icmje.org/recommendations/

- JPAD, *Yapay Zekâ Kullanım İlkeleri*: https://dergipark.org.tr/tr/pub/jpad/page/20028

Çıkar Çatışması Beyanı

Herhangi bir kurum kuruluşla ilişkiye dayanarak olası çıkar çatışması ya da olmadığına ilişkin beyana, eserin hemen sonunda yani kaynaklar kısmından önce yer verilmelidir. Ayrıca yazarlar arasında da bir çıkar çatışması durumu ifade edilmelidir.

Taahhütname

Amme İdaresi Dergisi ’nde yayımlanması istenen makaleler, başka bir yerde yayımlanmamış ya da yayımlanmak üzere başka bir yere gönderilmemiş olmalıdır. Makalenin başka bir yerde yayımlanmadığını ve başka bir yere gönderilmediğini belirten aşağıdaki taahhütname, yazarlar tarafından imzalanıp taratılarak makaleye iliştirilmelidir:

Amme İdaresi Dergisi ’nde yayımlanması talebiyle tarafınıza ilettiğim “…………...” başlıklı makalemin, başka bir süreli yayında, kitapta, vb. yayımlanmadığını ve yayımlanmak üzere gönderilmediğini taahhüt ederim. Aksinin kanıtlanması hâlinde, her türlü hukukî sorumluluk şahsıma aittir.

Yayın değerlendirme aşamasında yazarın sorumluluğu

Revizyon gerektiren eserde ilgili düzenlemelerin yapılmasına ilişkin yazarın bazı sorumlulukları bulunmaktadır. Yazar revizyon isteyen hakeme açıklamalı bir bilgi notu hazırlamalı, hangi düzenlemeyi hangi sayfada ve paragrafta yaptığını belirtmelidir. Ayrıca metin üzerinde düzeltme yapılan kısımları göstermeli ve hakeme iletilmek üzere bilgi notuyla birlikte dergiye göndermelidir.

Eserin değerlendirilmesi başladıktan sonra yazar, farklı bir yazar ekleme, mevcut yazarlardan birini çıkarma ya da kabul edilen şeklinin dışında yazar sıralamasını değiştirme gibi taleplerde bulunamaz.

Amme İdaresi Dergisi “Yayın Etiği İlkeleri ve Araştırma Etiği”, “Makale Gönderim Kuralları” ile “Makale Yazım Kuralları”na uygun olmayan eserler doğrudan reddedilecektir. Dolayısıyla eserin hazırlanmasında ve gönderiminde ilgili kurallara riayet etme yazarın sorumluluğundadır.